Gihisgutan sa ikaduhang adlaw sa 2nd Talisay City Business Summit and Trade Expo 2026 niadtong Oktubre 27, 2026, ang mga planong proyekto sa turismo, pagrepaso sa mga polisiya sa pamuhonan ug pagpasayon sa pagproseso sa mga permit sa negosyo sa Dakbayan sa Talisay.

Sa iyang pakigpulong, gipadayag ni Talisay City Mayor Gerald Anthony “Samsam” Gullas Jr. ang plano sa pagpaayo sa Talisay Landing ug Poblacion Boardwalk, Talisay City Lechon Park ug Talisay City Hall Plaza aron madani ang mga bisita ug makamugna og oportunidad sa negosyo.
Matod ni Gullas, kinahanglan nga dili lang agianan paingon sa habagatang Sugbo ang Talisay, kondili destinasyon sab diin ang mga biyahero mopundo aron makasinati sa kasaysayan, kultura ug lokal nga pagkaon.
“There is a difference between being a gateway and being a destination. If people only pass through, we are missing opportunities for our local economy,” matod sa mayor.
Gilauman nga mahuman ang unang hugna sa pagpaayo sa City Hall Plaza sa Disyembre ning tuiga, samtang ang ikaduhang hugna gitumong nga mahuman sa Disyembre 2027.
Sumala sa mayor, naaprobahan na ang Environmental Compliance Certificate (ECC) alang sa proyekto sa boardwalk, nga gilauman nga makadugang sa mga atraksyon sa siyudad.
Giawhag sab niya ang sektor sa negosyo nga motabang sa pagpalambo sa mga restawran, kapihan, tindahan ug uban pang serbisyo sa palibot sa mga destinasyon sa turismo.
PAGPAHAPSAY SA PAGNEGOSYO
Atol sa panel discussion, gihisgutan sa mga representante sa kagamhanan ug mga lider sa negosyo ang mga lakang aron mapadali ang pagproseso sa mga permit ug madani ang mga mamumuhonan.
Gipahibalo ni City Administrator Atty. Rodelyn Navarro nga nipirma ang siyudad og memorandum of agreement (MOA) uban sa Department of Information and Communications Technology (DICT) alang sa digital nga sistema sa pagproseso sa business permit.
Pinaagi niini, mahimong awtomatiko ang pag-aplay, pagbayad ug pag-isyu sa mga permit. Gikatakdang ilunsad ang sistema sa Nobiyembre 4, 2026, sa Talisay Sports Academy, isip dugang sa one-stop shop ug express lane sa siyudad.
Gihisgutan ni Navarro nga lakip sa mga kusog sa Talisay ang mga tawo niini, turismo, edukasyon ug ang abilidad sa kagamhanan sa pagpahiangay sa mga kausaban.
Sa samang diskusyon, gipaambit ni Lapu-Lapu City Chamber of Commerce President Anthony Noel ang kasinatian sa ilang siyudad sa digitalisasyon ug pagrepaso sa investment code aron madani ang dugang pamuhonan.
Gihisgutan sab ang pagtinabangay sa mga chamber of commerce ug asosasyon sa industriya sa Metro Cebu alang sa pagpalig-on sa rehiyonal nga ekonomiya.
PAGPALIG-ON SA PAMUHONAN
Sa eksklusibong pakighinabi sa media, gipadayag ni Gullas nga magtigom ang lokal nga kagamhanan ug mga representante sa negosyo aron repasuhon ang investment code ug mga ordinansa nga may kalabutan sa public-private partnership (PPP) ug joint ventures. Matod niya, kinahanglan ipahaom ang mga polisiya sa panginahanglan sa mga mamuhonan, ilabina sa South Road Properties (SRP) corridor ug sa ubang bahin sa siyudad.
Gipasabot sab niya nga gitukod ang City Development Committee aron koordinahon ang mga buhatan nga motabang sa mga negosyanteng gustong mamuhonan o magtukod og negosyo sa Siyudad sa Talisay.
Gihisgutan sab ni Gullas ang libreng pagdala sa mga produkto sa mag-uuma gikan sa uma ngadto sa merkado aron maminusan ang ilang gasto, ingon man ang padayong suporta sa mga mananagat pinaagi sa mga programa sama sa fish cages.
Sa pagtapos sa iyang pakigpulong, giawhag sa mayor ang mga negosyante nga motabang sa pag-andam sa mga trabahante, paghulma sa komersiyal nga kalambuan sa SRP ug pag-ila sa mga negosyo nga makadugang sa mga proyekto sa turismo.
Matod niya, ang kalambuan dili lamang sukdon sa kantidad sa pamuhonan nga mosulod sa siyudad, kondili sa mga oportunidad nga mahimo niini alang sa mga residente. / BJC
